O van ONTDOOOPT
Met moederlijke zegen
De Standaard, Opinie, 21 maart 2021
‘Mama, ik zou graag uit de kerk treden. “Ontdoopt worden” dus.’ Mijn zoon schrijft ‘zou’ waar hij beter ‘wil’ had gezet, maar verder heb ik niets op zijn plan aan te merken. De gevraagde details heb ik bij de hand: hij werd op 23 september 1978, enkele dagen na zijn geboorte, door de ‘aalmoezenier’ van dienst gedoopt in de Leuvense kliniek Sint-Rafaël. Foto’s tonen hoe zijn grootouders glunderend toekijken. Daar was het mijn man en mij om te doen: we wilden onze ouders, trouwe katholieken voor wie dit doopsel een must was, niet voor het hoofd stoten.
Ik was er trouwens van overtuigd dat mijn schoonmoeder, die ook onze buurvrouw was, een ongedoopt kleinkind in het geniep zelf zou dopen ‘met echt en natuurlijk water, zoals putwater, fonteinwater, regenwater, rivierwater, zeewater’ - ik kende de Mechelse cathechismus nog uit het hoofd. Die argwaan was niet ongegrond: na Palmzondag stak zij in het geniep palmtakjes achter fotokaders in ons huis.
Voor mij, ongelovige, hoefde het doopsel niet. Toen mijn moeder kort voor mijn plechtige communie doodging, vond ik dat ‘mamake ziet u vanuit de hemel’ al nonsens. Mijn vader maakte het nog mee dat ik voor de kerk trouwde, met mijn oom-peter als celebrant. Maar ik kan me niet herinneren dat hij me erover aansprak dat mijn oudste geen eerste communie deed - van zijn doopsel is een kind zich niet bewust, maar het daarna opvoeden volgens de katholieke traditie is andere koek.
Bert en Ernie
Mijn tweede zoon beseft nu dus wel dat hij gedoopt is en daardoor automatisch opgenomen in de roomse kerk. Toen hij een tiener was, probeerde de tv-presentator Ben Crabbé mijn anders onnavolgbare Aarschotse o-klank te imiteren door te pas en te onpas ‘mijn zoon speelt hobo’ te zeggen. Toen hij een twintiger was, maakte ik daar ‘mijn zoon speelt hobo en is homo’ van - tot groot jolijt van wie het hoorde. Weer zoveel jaar verder is de zoon-muzikant gelukkig getrouwd met een man die een schat van een oom is voor mijn kleinkinderen. Wat Bert en Ernie voor mijn kroost op tv waren, zijn homokoppels voor velen nu in het echt, mensen die vast bij elkaar horen.
De moeder van mijn schoonzoon maakte zich wel zorgen over de geaardheid van haar zoon en ging zelfs aan de Mechelse aartsbisschop vragen hoe zij daar het best mee kon omgaan. Toen zij kennismaakte met de toekomstige van haar zoon, was het probleem meteen van de baan en gaf ze blij haar moederlijke zegen aan wat een feestelijk homohuwelijk werd.
De huidige Mechelse aartsbisschop, Jozef De Kesel, heeft zich eerder al tegemoetkomend uitgelaten over homo’s. Misschien staat hij achter de Antwerpse bisschop Johan Bonny, die in een opiniestuk zijn ontevredenheid uitte over het nieuwe roomse document over homoseksuele relaties.
Ik heb te doen met de dappere Bonny, luister aandachtig naar wat kerkjurist Rik Torfs over het document zegt en ben een supporter van de pastoor van Kortessem, die holebikoppels blijft zegenen. Net als Bonny bevestigt hij dat er homokoppels zijn die tot de katholieke kerk willen blijven behoren en er zelfs actief in zijn.
Maar tegelijk haal ik ook de schouders op, omdat de kwestie binnenkerkelijk is, met als kern de achterlijke roomse kijk op homoseksualiteit, een en al schijnheiligheid. Ik behoor niet meer tot de katholieke kerk en de paus is voor mij een even intrigerende reliek als Queen Elisabeth. Daarentegen staat het beeld van IS’ers die homo’s van een hoog gebouw duwen op mijn netvlies gebrand. Daarmee vergeleken is een document dat homo’s de kerkelijke zegen onthoudt voor mij een verwaarloosbare woordenbrij.
Protestbrief
Uit de katholieke kerk stappen blijkt een outing van niets te zijn, een aanvraag indienen om geschrapt te worden uit het doopregister volstaat. Mijn zoon heeft die aanvraag, die tussen de regels een protestbrief is, opgestuurd naar het bisdom Mechelen-Brussel (waarin hij werd geboren). Hoogstwaarschijnlijk incasseren Belgische bisschoppen die aanvragen dezer dagen zoals de zichtbaar verscheurde Bonny dat deed. Het zal ze daar in Rome leren.
Zo zoon, zo moeder? Hoe eens ik het ook ben met het principiële protest van mijn zoon, ikzelf laat me niet ontdopen. Het wel laten doen, zou een streep halen door mijn hele katholieke opvoeding. Voor mijn ouders en andere familieleden zou het een postume kaakslag zijn die ze niet verdienen. Noem het schijnheilig, laf of tegenstrijdig, maar er zijn van die dingen waarvoor een tussengeneratie - zoals de mijne - moet opdraaien. De ballast die ik, ooit lid van de ‘eucharistische kruistocht’ en ‘strooistertje van het heilige sacrament’, sinds mijn jeugd meesleep, heb ik niet aan mijn kinderen doorgegeven en dat moet als ontkerkelijking volstaan.Ontdoopt met moederlijke zegen